21 juli, nationale feestdag in België en mijn St. Jansolie staat al een maand* in zon en weinig regen te macereren.

Heb je een pijntje, een kleine brandwonde, een allergische reactie, een blaar op je voet, spier- en/of gewrichtspijn en je vraagt mij wat kan helpen, dan zal ik gegarandeerd St. Jansolie voorstellen.

*De traditie wil dat je het St. Janskruid plukt op midzomernacht.  Op dat moment geniet het kruid van het meeste licht en is het op z’n krachtigst.

Heel wat mythes vertellen over de magie van deze dag/nacht.

Het begin van de zomer wordt gevierd met grote vuren.  Meisjes leggen, samen met het St. Janskruid, nog acht andere kruiden onder hun kussen voor ze gaan slapen. Een verhelderende midzomernachtsdroom brengt de gestalte van hun toekomstige in beeld.

Het Sint-Janskruid is één van mijn grote lievelingen en ik geef jullie graag het recept mee.

Meng in een bokaal (geen gekleurd glas) 125 g vers geoogste bloemen met 500 ml olijfolie.

Laat het mengsel gedurende 4 à 6 weken goed afgesloten macereren op de vensterbank in de zon. Op deze manier kan de olie optimaal genieten van de invloed van zowel de zon als de maan.

Schud het mengsel indien mogelijk elke dag een keer goed door.

Zorg ervoor dat de bloemetjes steeds goed onder de olie zitten. Dit geeft vervelende schimmels geen kans om zich te ontwikkelen.

Bewonder de kleurmetamorfose in de fles.

Filter na de wachttijd, met de hulp van een neteldoek, het kruid uit de olie.

De sint-jansolie is nu klaar voor gebruik.

Een sterker geconcentreerde olie vraagt een tweede maceraat met verse bloemetjes.

Bewaar deze olie in flesjes van donker glas op een koel en donker plekje.

Opgepast!

De werkzame stof hypericine in het sint-janskruid is fototoxisch en het gebruik van deze olie in de zon wordt ten sterkste afgeraden.  Blijf binnen eens je de sint-jansolie op je huid hebt gesmeerd.  Laat dit je niet beletten je te verwonderen over haar kracht.

In mijn boek Kruiden – Schoonheid uit de natuur vertel ik over de weldaad van het kruid en daar is het recept ook te vinden.

hanneke maakt ‘spaanse’ vlierbloesemsiroop

Zaterdagavond kreeg ik een berichtje van Hanneke, die de hitte in Madrid was ontvlucht om ergens in de bergen een week-endje uit te rusten.

Mama, hoe maak je vlierbloesemsiroop?

Snel, snel een antwoord met de gsm en nu wat meer details.

Siroop van de prachtige witgelige vlierbloesemschermen, die nu volop bloeien, maak je zo:

Nodig voor de start

vlierbloesemschermen

2 onbehandelde citroenen (of 1 citroen en 1 sinaasappel)

vlierbloesem

rietsuiker

mineraal water

Pluk op een zonnige dag een hoeveelheid vlierbloesemschermen. Genoeg om een glazen doorschijnende pot van ca. 2l losjes mee te vullen.

Overgiet met 1.5l mineraal water .

Voeg hierbij 2 onbehandelde (=pesticidenvrij) en in schijfjes gesneden citroenen. Eén citroen en één sinaasappel kan ook.

Sluit af en laat het geheel nu ca. 24u macereren (trekken) op een warme plaatsje op je terras of vensterbank. Zorg dat zowel de energie van de zon als deze van de maan het goedje kan beschijnen.

Zeef en filter hierna het geheeld door een neteldoek en knijp flink uit.

Deze mooie gele vloeistof ga je nu samen met rietsuiker langzaam opwarmen. Meng ondertussen voorzichtig.

Verhouding 1l vloeistof = 500 gr suiker.

Haal de siroop direct van het vuur zodra hij gaat koken.

Laat heel eventjes afkoelen en giet nu de siroop in een zuivere fles die je meteen afsluit.

Indien met zorg bereidt en op een koele en donkere plaats bewaard blijft deze siroop jaren goed

De verhouding om de siroop achteraf te mengen met water is 1 op 10. 2 op 10 voor de zoetebekken;-)

Koel opdienen.

Deze siroop is eveneens lekker met droge witte wijn, of op ijs of te gebruiken en volgens de inspiratie van de dag.

De vlier is geneeskrachtig. Hij bevordert het zweten en is urinedrijvend.  Hierdoor wordt het lichaam gereinigd en ziekteverwekkers verdreven. Hij verhoogt de weerstand. Vlier stimuleert de bloedvorming.  Maak hiervoor bij voorkeur thee van de verse of gedroogde vlierbloesemschermen.

Tenslotte nog dit, in de vlier woont het oudje vrouwtje Holle. Daarom is zijn engelse naam ook Elder.

Respect voor de vlier.

I wandered lonely as a cloud

I wandered lonely as a cloud
That floats on high o’er vales and hills,
When all at once I saw a crowd,
A host, of golden daffodils;
Beside the lake, beneath the trees,
Fluttering and dancing in the breeze.

Continuous as the stars that shine
And twinkle on the milky way,
They stretched in never-ending line
Along the margin of a bay:
Ten thousand saw I at a glance,
Tossing their heads in sprightly dance.

The waves beside them danced; but they
Out-did the sparkling waves in glee:
A poet could not but be gay,
In such a jocund company:
I gazed—and gazed—but little thought
What wealth the show to me had brought:

For oft, when on my couch I lie
In vacant or in pensive mood,
They flash upon that inward eye
Which is the bliss of solitude;
And then my heart with pleasure fills,
And dances with the daffodils.

 

William Wordsworth

DSC03115

berkensap, berkenwater…. daar is de lente!

DSC03059Al enkele jaren tap ik berkensap af van een boom die in mijn achtertuin staat. Mijn collega Hilde vertelde mij ooit hoe het moet.

Met dit mooie lenteweer is de sapstroom goed op gang gekomen en is de tijd aangebroken om berkenwater te verzamelen.  Boor hiervoor in de witte stam van de berk een klein gaatje met een doorsnede van ca. een halve à 1 cm.  Steek hierin een klein buisje, type rietje. Zoek een fles (glas of plastic) met dop en maak hier eveneens een gaatje in waar het het buisje of rietje in past. Maak de fles vast aan de boom met een draad of een koord.  Weldra vult de fles zich met berkensap.

Vergeet nooit de boom toelating te vragen om een gaatje te boren en zijn heerlijke sap af te tappen. Uit respect zal je hem ook telkens opnieuw bedanken wanneer je een volle fles ‘oogst’. Denk eraan,als je stopt met ‘aftappen’, het gaatje te dichten met een stukje hout of kurk.  De mooie witte boom zou anders kunnen ‘doodbloeden’.

Berkensap heeft een sterk reinigende, mineraalverrijkende werking. Het is een biokatalysator om alle afvalstoffen en toxines die zich tijdens de winter in het lichaam hebben opgestapeld, af te voeren.

Berkensap helpt bij stramme spieren en gewrichten waarvan overzuring vaak de oorzaak is. De detoxifiërende werking van berkensap kan je hierbij helpen.  Berkensap is diuretisch en helpt bij waterophoping in de weefsels.

Ideaal dus voor en zuiveringskuur in het voorjaar. Snel zul je hernieuwde levenslust en energie voelen opborrelen in je vermoeide ‘winterlichaam’. 

Ik gebruik per dag één tot twee soeplepels . Ik drink het puur. Anderen lengen het liever aan met water. Ik doe het gedurende  ca. 3 weken.

Berkensap wordt ook gebruikt om het haar te ontvetten, om roos te bestrijden en haaruitval af te remmen en wordt daarom verwerkt in shampoos. Zelf kan je je haars een spoelbeurt geven met berkenwater.

Berkensap in zijn pure vorm weet ik nergens te koop. Weleda verkoopt berkenelexir en berkenextract. Beiden zijn perfect bruikbaar voor dezelfde doeleinden.

Aan de slag…

Ik wens je een goede gezondheid!

zeep maken voor die hards

In mijn boekje, Kruiden – Schoonheid uit de natuur, beschrijf ik hoe je zeep maakt met ‘bijtende soda’ en olie. Ik geef ook enkele recepten.

Het is de gebruikelijke en artisanale manier. Tijdens het rijpingsproces van de zeep verdwijnt de soda.  Op die manier krijg je een zuivere zeep op basis van (de beste) oliën naar keuze.

In een tijdschrift De Twaalf Ambachten uit 1981 ontdekte ik ‘een eenvoudig recept’, dixit de schrijfster Anke Leeflang-de Jong.  Zij legt hoe je op basis van planten de loog (de soda dus die de cellen van de olie breekt) zelf kan maken.

 

Eerlijk gezegd, zie ik het niet zitten om hier zelf aan te beginnen.

Toch lijkt het mij de moeite om het hier te publiceren. In onze huidige wereld van druk druk  en gebrek aan tijd lijkt dit wel pre-historie of science fiction.

Maar, zeker de moeite voor wie op zoek is naar authenticiteit.

 

Zo doe je het:

 

De beste planten die we kunnen gebruiken bij het zeep maken, namelijk om het loog te bereiden, dat we erbij nodig hebben, zijn in volgorde van geschikt naar minder geschikt: stengels van bonen of mais, riet, distels, vlas, heide en suikerbiet.  De hardere houtsoorten zijn niet geschikt!

Verbrand het plantenmateriaal tot er een zo wit mogelijke as overblijft.

Doe deze as in een houten vat, een kuip van email, aardewerk of ijzer, maar geen aluminium.

In de bodem van de kuip (inhoud enkele tientallen liters) moeten kleine gaatjes worden gemaakt. Over de as gieten we kokend water, dat in de kuip of in de kan, die we eronder hebben gezet kan uitdruipen. Roer zo af en toe flink in de natte as om alles goed te mengen.

Giet het vocht daarna door een stukje linnen- of neteldoek om overtollige as te verwijderen. Laat het daarna afkoelen en neem dan een ei en kijk of dit in deze vloeistof blijft drijven.  Als het ei echter zinkt, laat het vocht nog wat inkoken tot de goede concentratie is bereikt.

Nu kan het vet, het belangrijkste ingrediënt bij zeep maken, worden toegevoegd.  Welke soort vet gebruiken we? 

Kaarsvet (talkvet, schapevet) of reuzel zijn het beste maar we kunnen ook plantaardige vetten zoals palmolie, olijfolie, notenolie of cocosvet gebruiken.

De oliën of vetten moeten schoon zijn en niet ruiken. Als ze verontreinigd zijn kunnen we ze koken met water, af laten koelen en bovendrijvende schoon vet afscheppen.

Loog en vet moeten vermengd worden.

De beste verhouding is ca. 13 liter loog op 1 kg vet.

Wie bang is teveel loog te gebruiken kan beginnen met minder loog en langzamerhand zoveel toevoegen als nodig is om het vet erin op te nemen. De rest van het proces vraagt enkele weken.

Elke dag hiervan moeten we flink roeren met een stok. Na een week of twee heeft zich een mengsel van zeep en glycerol (glycerine) gevormd.

De glycerol moeten we verwijderen om de zeep hard te laten worden. Voeg daartoe pekel toe van 50% zout en 50% water tot de zeep boven komt drijven.

De glycerol en andere ongerechtigheden blijven op de bodem achter.

Schep de zeep af en doe ze in houtenvormen waarin we een doek hebben gelegd.  Laat de zeep nog enkele weken staan, daarna is ze geschikt voor gebruik.

Ik wens je veel plezier en vooral veel geduld.

zaterdag 6 februari en 23°C op ons terras, vandaag een dikke laag sneeuw

De lente kroop met warmte en intens zonlicht omhoog in lijf en leden. De voorbije zaterdag toch.

Vandaag verstijft de koude weer mijn lichaam. Hartverwarmend is de witte sneeuw en de stilte die haar omringt.

Even proeven van de lente en moeiteloos terug overschakelen naar de winter.

Beproeving voor het  geduld?

Ik wil opnieuw kunnen krabben in de grond en melancholisch worden van de kleurig waaiende hemden aan de wasdraad. De geur van de hyacint lokt onherroepelijk.

Vandaag wentel ik mij graag in de koude winter en geniet. Snowboots, vogelstrooisel, warme thee en zoet gebak maken het weer mooi.

Ik wacht.

donderdag was het gedichtendag

met mijn twee handen hou ik zachtjes

mijn twee oren         

dicht

 

niets nog daarbinnen

van daarbuiten

overleeft

 

een kalme zee van ongehoord genot zwelt

langzaam

 

verdovende geuren graven diep

in mij

 

trage spanning ontwikkelt

leegte

 

tijd en moment ontvluchten dit gezochte

niets

 

ssttt

ik ben alleen

 

ik hoor de stilte

 

ssttt

crèmeke voor de verkouden Mona

‘Heb jij geen crèmeke voor mijn verkouden dochter Mona (10)?’ vraagt Ann.

Lieve Ann, ik heb iets lekkerder dan een crèmeke.  Ik maak voor Mona een olietje dat heerlijk aanvoelt en de genezing zal bevorderen.

Om zelf te maken:

Giet een flesje van 20ml bijna vol met zoete amandelolie en druppel er 6 druppels etherische olie van Eucalyptus en 6 druppels etherische olie van Ravintsara in.  Schud het flesje en de oliën mengen zich langzaam. 

De olie is nu klaar voor gebruik en kan gesmeerd worden  op de borst, de gezwollen klieren in de nek, op de slapen en op de sinussen naast de neus. 

!!! Opgepast voor de ogen.

Eucalyptus globulus L. is uitermate geschikt voor de behandeling van problemen van de luchtwegen.

Ravintsara Cinnamomum camphora ct cineol werkt antiviraal en stimuleert het immuniteitsysteem.

Beiden geven meer adem.

 Zowel Eucalapytus als Ravintsara zijn voor hetzelfde doel te gebruiken in een aromaverstuiver.  Gebruik hiervoor de zuivere etherische oliën en niet het beschreven mengsel.

 Etherische oliën kunnen niet zonder risico ingenomen worden. Gebruik etherische oliën uitsluitend inwendig als u voldoende kennis heeft of raadpleeg een deskundige.

 Is Mona beter?  Volgens haar mama heeft ze die nacht lekker geslapen.   Natuurlijk, Ravintsara draagt zorg voor een rustgevende slaap.

 Prachtig toch de heilzaamheid van oliën. Mmm, I like it.

wensen voor het nieuwe jaar

2010

wandelen in de sneeuw langs de vaart

decembersneeuw 077

decembersneeuw 086decembersneeuw 070

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Het sneeuwt en dat vraagt om wandelen. 

Met onze vrienden Ronald en Martine rijden we met hun ‘camionette’ naar Wijgmaal. We parkeren er aan het station en starten onze wandeling naar Mechelen.  Onderweg rusten we een klein half uurtje en drinken een warme thee in een lokaal Café De Brug (waar  heel snel ons hoofd in de rook is verdwenen).  Langs de oevers van de vaart bewonderen we  reigers, meeuwen, eenden, zwanen, aalscholvers…  De ooievaarsnesten ter hoogte van Planckendael zijn leeg. De kruiden liggen ondergesneeuwd en de bomen blijven stil en stijf.  Wij zien, voelen en genieten van de ‘echte’ winter.

In Mechelen zoeken we het warme café De Gouden Engel op en we drogen onze schoenen.

Later nemen we in het station van Mechelen de boemeltrein naar Wijgmaal. Op zondag vertrekt er daar één elk uur .

Deze wandeling is ca. 18 km lang.  Ze is vlak en je kan je weg niet verliezen!

As simple as that!